Để chủ động phòng trừ kịp thời những thiệt hại do bệnh gây ra nhằm đảm bảo năng suất, sản lượng vụ Xuân thắng lợi, Trung tâm dịch vụ tổng hợp xã Phú Nghĩa hướng dẫn cách nhận biết và các biện pháp phòng trừ bệnh Đốm sọc vi khuẩn trên lúa như sau:
1. Triệu chứng
Bệnh xuất hiện trên lá lúa, ban đầu là những vết đốm sọc trong mờ, có thể ở chóp lá, mép lá hoặc phiến lá sau đó vết bệnh lan rộng kéo dài theo chiều dọc theo hai bên của gân lớn. Trong điều kiện ẩm ướt, trên bề mặt vết bệnh xuất hiện các giọt dịch vi khuẩn, màu vàng nằm rải rác trên các vết sọc của lá, dễ dàng rơi khỏi mặt lá xuống ruộng hoặc dễ dàng nhờ mưa gió đưa đi xa truyền lan bệnh. Ở các giai đoạn phát triển muộn của bệnh, toàn bộ lá bị biến màu nâu và chết. Khi bệnh nặng, vết bệnh trở nên bạc màu thành xám nhạt và có nhiều vi sinh vật cư trú, ở giai đoạn đó khó phân biệt với bệnh bạc lá vi khuẩn.
Dấu hiệu của bệnh Đốm sọc vi khuẩn trên cây lúa.
2. Điều kiện phát sinh bệnh đốm sọc vi khuẩn
- Bệnh đốm sọc vi khuẩn do vi khuẩn Xanthomonas Oryzicola gây ra.
- Bệnh thường phát sinh gây hại nặng trong điều kiện thời tiết nóng ẩm, nắng mưa xen kẻ, ngày nắng đêm mưa, nhiệt độ 26-30 độ C, đặc biệt có mưa to, dông gió.
- Trên những chân ruộng sâu trũng, màu mỡ, bón phân không cân đối, bón thừa đạm, thiếu kali, cây lúa xanh tốt, thân mềm yếu, hàm lượng đạm tự do trong cây tích lũy cao.
- Những chân ruộng chua, trũng, gieo cấy, sạ dày, vùng đất hẩu, hàng lúa bị bóng cây che phủ.
- Nguyên nhân gây bệnh do Tiếp xúc cọ xát giữa các lá, các cây trong ruộng từ đó
Vi khuẩn xâm nhiễm vào cây chủ yếu qua vết thương cơ giới, lan truyền nhờ nước, mưa, gió. Khi bị bệnh, lá lúa giảm quang hợp. Vi khuẩn gây tắc các bó mạch dẫn đến năng suất lúa giảm trầm trọng.
3. Các biện pháp phòng trừ bệnh đốm sọc vi khuẩn
- Cần lựa chọn và sử dụng các giống lúa sạch không nhiễm bệnh đốm lá sọc vi khuẩn
- Tiến hành biện pháp vệ sinh đồng ruộng, dọn sạch cỏ dại và ký chủ trước khi gieo cấy vụ mới.
- Xử lý hạt giống để diệt trừ vi khuẩn tồn tại trong hạt trước khi đem gieo. Có thể xử lý hạt giống bằng một số thuốc hóa học hoặc bằng nước nóng 540C.
- Tiến hành các biện pháp kỹ thuật canh tác như: chăm sóc và bón phân hợp lý. Khi ruộng lúa đã bị bệnh nên rút bớt nước trong ruộng. Không được bón thêm phân đạm, không phun các chất kích thích sinh trưởng, phân bón lá.
- Khi ruộng lúa mới bị nhiễm bệnh có thể xử lý bằng cách tung vôi bột với lượng từ 10 – 15 kg/sào.
Khi đã bị nhiễm bệnh đốm sọc khi khuẩn có thể tiến hành sử dụng một số loại thuốc hóa học có thành phần hoạt chất như: Fosetyl Aluminium (Aliette 800 WG,...); 800 WG, Alpine Bismerthiazol (Xanthomix 20 WP, Nanowall 300 WP...); Streptomicin Sulfate ( Lino oxto 200 WP, Novinano 55 WP,...). để phun phòng trừ bệnh khi mức độ phát sinh bệnh trên đồng ruộng đến ngưỡng phải phòng trừ. Khi sử dụng thuốc hoá học đảm bảo sử dụng thuốc BVTV theo nguyên tắc 4 đúng: Đúng thuốc, đúng lúc, đúng nồng độ liều lượng và đúng cách.
Minh Phượng