Hiện toàn xã có 1.067 cơ sở sản xuất, chế biến, kinh doanh thực phẩm thuộc ba lĩnh vực nông nghiệp, công thương và y tế; trong đó có 4 chợ dân sinh, 175 cơ sở dịch vụ ăn uống và 45 cơ sở thức ăn đường phố. Quy mô lớn, loại hình đa dạng, trong khi phần lớn là hộ kinh doanh nhỏ lẻ, đặt ra yêu cầu rất cao đối với công tác quản lý.
Đoàn kiểm tra của xã kiểm tra công tác ATTP tại các cơ sở kinh doanh và trường học
Ngay sau khi chuyển sang mô hình chính quyền địa phương hai cấp, xã Phú Nghĩa đã kiện toàn Ban Chỉ đạo công tác ATTP, phân công rõ trách nhiệm cho từng bộ phận chuyên môn. Lực lượng trực tiếp làm công tác ATTP gồm 4 cán bộ chuyên môn của các lĩnh vực văn hóa - xã hội, kinh tế và y tế; 100% được tập huấn nghiệp vụ hằng năm. Đáng chú ý, 36/36 thôn đã thành lập tổ giám sát cộng đồng, phát huy vai trò tự quản ngay từ cơ sở.
Song song đó, công tác tuyên truyền được triển khai bằng nhiều hình thức: loa truyền thanh, cổng thông tin điện tử, họp thôn, pano, áp phích… Từ tháng 7 đến hết năm 2025, xã đã tổ chức 13 lớp tập huấn cho hơn 1.800 lượt người là cơ sở sản xuất, kinh doanh và người tiêu dùng; đồng thời phối hợp với các sở, ngành của Thành phố tổ chức các lớp chuyên sâu về quản lý ATTP, bếp ăn tập thể và thức ăn đường phố.
Trong 6 tháng cuối năm 2025, các đoàn kiểm tra liên ngành đã kiểm tra 55 cơ sở, tập trung vào các nhóm nguy cơ cao như thực phẩm chế biến sẵn, dịch vụ ăn uống, bánh trung thu, thức ăn đường phố. Kết quả, 20 cơ sở vi phạm đã bị xử phạt với tổng số tiền 68 triệu đồng; nhiều trường hợp vi phạm về điều kiện vệ sinh, bảo quản thực phẩm, giết mổ không có hồ sơ truy xuất nguồn gốc đã bị xử lý nghiêm.
Đáng chú ý, xã phối hợp với Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội lấy 42 mẫu thực phẩm để xét nghiệm, phát hiện 6 mẫu không đạt yêu cầu, kịp thời truy xuất nguồn gốc và xử lý theo quy định. Tính đến nay, trên địa bàn không xảy ra vụ ngộ độc thực phẩm, cho thấy hiệu quả bước đầu của việc siết chặt quản lý theo phân cấp.
Thực hiện các chỉ đạo của Thành ủy, HĐND và UBND Thành phố về tháo gỡ điểm nghẽn ATTP, xã Phú Nghĩa đã ban hành kế hoạch riêng, tập trung vào những lĩnh vực tiềm ẩn rủi ro cao.
Tại chợ dân sinh, xã duy trì kiểm tra thường xuyên, không để phát sinh chợ cóc, chợ tạm; 100% hộ kinh doanh ven đường được vận động vào điểm bán hợp pháp. Trong trường học, 22 đơn vị cung cấp thực phẩm, suất ăn, sữa, nước uống được thẩm định công khai; 14 trường học được kiểm tra định kỳ và đột xuất để bảo đảm an toàn bữa ăn bán trú.
Đối với bữa cỗ tập trung đông người, 36/36 thôn đã triển khai mô hình giám sát; riêng 6 tháng cuối năm 2025 đã hướng dẫn, giám sát 333/367 bữa cỗ, góp phần hạn chế nguy cơ ngộ độc thực phẩm.
Đặc biệt, trước thực trạng còn 56 cơ sở giết mổ nhỏ lẻ, xã Phú Nghĩa đã xây dựng lộ trình xử lý theo 3 giai đoạn, phấn đấu từ năm 2026 mỗi năm giảm tối thiểu 20% số cơ sở nhỏ lẻ, tiến tới chấm dứt hoàn toàn vào giai đoạn 2028-2030, song song với việc đề xuất xây dựng điểm giết mổ tập trung tại xứ đồng Đầm Viến (thôn Thanh Trì).
Bên cạnh kết quả đạt được, xã cũng thẳng thắn nhìn nhận nhiều khó khăn như: sự chồng chéo trong quản lý chợ dân sinh; thiếu trang thiết bị xét nghiệm nhanh; dữ liệu truy xuất nguồn gốc chưa đồng bộ...
Trên cơ sở đó, xã kiến nghị Thành phố sớm hoàn thiện hành lang pháp lý đối với kinh doanh thực phẩm online, đầu tư trang thiết bị test nhanh định lượng, xây dựng hệ thống dữ liệu ATTP liên thông từ Thành phố đến xã và đẩy nhanh dự án giết mổ tập trung.
Thời gian tới, xã Phú Nghĩa xác định tiếp tục siết chặt kiểm tra - hậu kiểm, công khai cơ sở vi phạm, đẩy mạnh tuyên truyền theo chiều sâu, phát triển vùng sản xuất rau an toàn 24ha, áp dụng VietGAP, IPHM và truy xuất nguồn gốc bằng QR Code. Mục tiêu là hình thành các chuỗi thực phẩm an toàn, khép kín, bảo đảm từ sản xuất đến tiêu dùng đều được kiểm soát, từng bước tạo dựng môi trường thực phẩm an toàn, góp phần bảo vệ sức khỏe cộng đồng và phát triển kinh tế - xã hội bền vững.
Hoài Lưu