Dấu hiệu nhận biết bệnh viêm màng não do não mô cầu
Viêm màng não do não mô cầu thường khởi phát rất nhanh chóng và có thể gây tử vong chỉ trong vài giờ sau khi xuất hiện triệu chứng. Các triệu chứng phổ biến bao gồm: Sốt cao đột ngột, đau đầu dữ dội, cổ cứng, phát ban, buồn nôn và nôn, nhạy cảm với ánh sáng. Ở giai đoạn nặng, bệnh nhân có thể trở nên lơ mơ, mất phương hướng, hoặc thậm chí hôn mê.
Các triệu chứng ban đầu của bệnh dễ nhầm lẫn với cảm cúm thông thường, do đó người dân cần đặc biệt lưu ý, không chủ quan khi trẻ có biểu hiện sốt cao kèm các dấu hiệu bất thường.
Nguy cơ lây lan trong cộng đồng
Nguyên nhân gây viêm màng não do não mô cầu là do vi khuẩn Neisseria meningitidis lây truyền qua đường hô hấp khi tiếp xúc gần với người bị nhiễm hoặc người lành mang vi khuẩn. Vi khuẩn này có thể tồn tại trong mũi và họng mà không gây triệu chứng, nhưng trong một số trường hợp, chúng tấn công vào máu và màng não, gây bệnh.
Bệnh có thể xuất hiện quanh năm nhưng thường gia tăng vào thời điểm giao mùa, nhất là tại các môi trường tập thể đông người như: nhà trẻ, trường học, ký túc xá, khu nội trú, các khu vực công cộng.
Tiêm vắc xin - biện pháp phòng bệnh hiệu quả nhất
Mặc dù ai cũng có thể mắc bệnh viêm màng não mô cầu, song nhóm nguy cơ cao nhất là người dưới 30 tuổi, đặc biệt là trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ. Các chuyên gia y tế khuyến cáo, tiêm vắc xin là biện pháp phòng bệnh hiệu quả và chủ động nhất, với hiệu quả bảo vệ lên đến 90%.
Hiện nay, vắc xin phòng viêm màng não mô cầu chưa được đưa vào Chương trình tiêm chủng mở rộng, mà thuộc nhóm vắc xin dịch vụ, do đó tỷ lệ bao phủ trong cộng đồng còn thấp. Trong khi đó, bệnh có thể xảy ra ở bất kỳ địa phương nào, không nhất thiết phải có ổ dịch.
Lịch tiêm phòng viêm màng não mô cầu
Đối với vắc xin não mô cầu A, C, Y, W:
+ Trẻ từ 9 tháng đến 23 tháng tuổi: Tiêm 2 liều, liều thứ hai cách liều thứ nhất 3 tháng.
+ Trẻ từ 24 tháng tuổi trở lên và người lớn đến 55 tuổi: Tiêm 1 liều duy nhất.
Đối với vắc xin não mô cầu BC (phòng tuýp B và C): Tiêm cho trẻ từ 6 tháng tuổi trở lên và người lớn đến 45 tuổi. Lịch tiêm 2 mũi, mũi thứ hai cách mũi đầu 6 - 8 tuần.
Khuyến cáo phòng, chống bệnh viêm màng não mô cầu trong cộng đồng
Để chủ động phòng ngừa bệnh viêm màng não do não mô cầu, ngành Y tế khuyến cáo người dân thực hiện tốt các biện pháp sau:
Tiêm vắc xin là biện pháp phòng ngừa hiệu quả nhất.
Giữ gìn vệ sinh cá nhân, thường xuyên rửa tay bằng xà phòng. Súc miệng, họng bằng dung dịch sát khuẩn thông thường; Giữ vệ sinh, thông thoáng nơi ở, lớp học, nơi làm việc. Hạn chế tiếp xúc với người có dấu hiệu mắc bệnh đường hô hấp.
Đối với trẻ nhỏ chưa được tiêm phòng, cha mẹ và người chăm sóc cần đặc biệt lưu ý, tránh cho trẻ tiếp xúc với người nghi mắc bệnh.
Trường hợp trẻ đã tiếp xúc với người bệnh, cần thông báo ngay cho cơ sở y tế để được tư vấn và điều trị dự phòng theo hướng dẫn của bác sĩ.
Khi phát hiện các dấu hiệu nghi ngờ như: sốt cao, đau đầu, cổ cứng, co giật, phát ban, người dân cần đưa người bệnh đến cơ sở y tế gần nhất để được thăm khám và điều trị kịp thời. Việc chậm trễ trong điều trị có thể dẫn đến biến chứng nặng hoặc tử vong.
Chủ động phòng bệnh bằng tiêm vắc xin và nâng cao ý thức phòng, chống dịch chính là cách hiệu quả nhất để bảo vệ sức khỏe trẻ em, gia đình và cộng đồng.
Hoài Lưu (T/H)